có nên thúc đẩy mở rộng đô thị hóa trong khu vực hay không

Công ty xử lý chất thải công nghiệp Nghiên cứu mới nhất của Ngân hàng tăng trưởng châu Á (ADB) cho thấy, nếu quản lý một cách logic, thị trấn hóa sẽ đem đến nhiều thuận tiện bảo vệ môi trường, dùng tốt nhất tài nguyên, tiến tới vững mạnh bền vững.


Nghiên cứu vừa công bố trong thông báo "Những chỉ số chính Châu Á-Thái Bình Dương 2012" với tiêu đề "Chuyên đề đặc biệt: thị trấn xanh ở châu Á" giữa lúc những tranh cãi đang ngày càng nóng lên về những hệ lụy của thị trấn hóa quá nhanh ảnh hưởng tới môi trường, xã hội trong khu vực và cách thức để đảm bảo vững mạnh bền vững.


Hình minh họa thị trấn xanh bền vững. Ảnh: ADB.

thị trấn hóa khu vực Châu Á đang diễn ra rất hối hả từ vài thập niên gần đây. Số người sinh sống ở thành thị khu vực này lên tới hơn 1 tỷ, chiếm gần một nửa số dân thành thị toàn cầu. Số thị trấn lớn (trên 10 triệu người) cũng vượt qua tổng số các đô thị lớn của các khu vực khác trên trái đất cộng lại và con số này sẽ vẫn tiếp tục nâng cao.

Khu vực châu Á hiện là nơi "có" nhiều thị trấn ô nhiễm nhất và xả thải khí nhà kính nhiều nhất nhân loại. Sự thị trấn hóa nhanh chóng và những hệ lụy của nó đã và đang phát triển thử thách to lớn trong việc chắc chắn bền vững về môi trường và xã hội, gây quan ngại cho các nhà hoạch định chính sách trong việc có nên thúc đẩy mở rộng đô thị hóa trong khu vực hay không.

Tuy nhiên bằng phân tích khoa học từ những số liệu tin cẩn trên cơ sở so sánh nhiều thành phố khác nhau, nghiên cứu chỉ ra rằng nếu được quản lý một cách thông minh, đô thị hóa có thể mang đến nhiều thuận tiện giúp bảo vệ môi trường, dùng tốt nhất tài nguyên và lớn mạnh bền vững.

Theo kết quả, đô thị hóa giúp cải thiện tốt nhất phân phối, giảm thiểu sử dụng khoáng sản và giảm thiểu hệ lụy đến hệ sinh thái khi lưu ý cùng một yêu cầu vật phẩm đầu ra. Những ngành công nghiệp phát triển dịch vụ và cơ sở hạ tầng liên quan đến môi trường như cung cấp nước sinh hoạt, quản lý rác thải, xử lý nước, cảnh quan, những ngành đem đến những thuận tiện thiết thực cho môi trường sẽ có điều kiện dễ ợt hơn khi xây dựng và duy trì hành động đối với vùng nông thôn.

Hình như, nghiên cứu còn chỉ ra vai trò đô thị hóa trong việc khuyến khích thay đổi và phát triển công nghệ xanh. Cùng với đô thị hóa lập cập, sản lượng xuất khẩu các vật phẩm, thiết bị, kỹ thuật xanh, kỹ thuật tái tạo khu vực châu Á đã tăng cao đáng kể. Thị trường tiềm năng mới này với hàng tỷ người sống ở đô thị châu Á đang cần dùng các vật phẩm tiết kiệm năng lượng, điều đó sẽ tạo cơ hội và động lực để các cửa hàng đầu tư nghiên cứu phát triển các dòng sản phẩm và công nghệ xanh.

Thêm nữa, thị trấn hóa dẫn tới giảm tỷ lệ sinh sản và tăng cơ hội tiếp cận nền giáo dục tốt, từ đó động tác tích cực đến môi trường. Bằng số liệu phân tích từ 31 quốc gia khác biệt trong khu vực, nghiên cứu chỉ ra mối quan hệ mật thiết giữa sự suy giảm tỷ trọng sinh sản với sự tăng trưởng thu nhập bình quân đầu người, đô thị hóa và điều kiện giáo dục.

giả dụ của Việt Nam là một thí dụ minh chứng. tỷ lệ sinh sản giảm đáng kể từ 5,4 trong thập kỷ 80 thế kỷ trước xuống còn 1,8 trẻ em/phụ nữ vào 2010. Cũng theo nghiên cứu, người được giáo dục tốt thường có xu hướng ủng hộ và gương mẫu thực hiện các luật pháp của nhà nước nhằm bảo về môi trường.

Kết quả khảo sát cho thấy, gần 68% số người được đào tạo đại học hoặc trên đại học chuẩn bị đóng thuế cao hơn, thậm chí trên 80% sẵn sàng đóng góp một phần thu nhập của mình để hỗ trợ các động tác bảo vệ môi trường.

Vai trò cần thiết nữa là đô thị hóa khuyến khích vững mạnh công nghiệp cái này thay vì các công nghiệp sản xuất truyền thống. Công nghiệp dịch vụ, ngành đặc thù của đô thị yêu cầu sự tập trung cao của người mua, có điểm mạnh nổi bật đối với các ngành công nghiệp chế tạo là tiêu thụ ít tài nguyên và giảm ô nhiễm môi trường. Hơn nữa, sự tập trung cao của dân số ở khu vực thành phố cũng có điểm cộng nữa là giảm khoảng cách đi lại, từ đó khuyến khích vững mạnh giao thông thân thương môi trường như giao thông công cộng hiện đại, đi bộ hay đi xe đạp.

Bằng những đánh giá chi tiết hơn về hành động của đô thị hóa ở các mức độ khác nhau tới hai chỉ số môi trường: lượng khí nhà kính CO2 thải ra môi trường trên đầu người và nồng độ ô nhiễm vi vật chất PM10 (vật chất với đường kính hạt <10 micrometer, có thể hấp thụ qua đường hô hấp ảnh hưởng đến sức khỏe con người), nghiên cứu tìm ra kết luận thú vị về mối quan hệ đó. Khi đô thị hóa đạt đến ngưỡng nào đó, nó sẽ tác dụng tích cực làm giảm hai chỉ số môi trường (như minh họa trong hình 2). Ngay cả khi với cùng mức độ đô thị hóa thì người dân đô thị ngày nay được hưởng một môi trường sống tốt lành hơn trong những thập kỷ 90 của thế kỷ trước nhờ vào việc sử dụng các công nghệ và sản phẩm xanh thân thiện với môi trường.

=> xử lý chất thải nguy hại => bảng giá xử lý chất thải nguy hại


PM10: vật chất có đường kính nhỏ hơn 10 micrometer; t/capita = tấn/đầu người; Level of urbanization = mức độ đô thị hóa. Hình ảnh trên chỉ ra mối quan mối quan hệ giữa đô thị hóa và môi trường khu vực châu Á. Nguồn: ADB.

Tuy nhiên, cũng từ những kết quả từ nghiên cứu này, ADB khẳng định đô thị hóa ở châu Á chưa đạt đến ngưỡng tích cực đó và khuyến cáo chính phủ các nước sớm đưa ra các chính sách cần thiết nhằm khuyến khích phát triển các thành phố xanh bền vững. Trong đó, các chính sách khuyến khích sử dụng các nguồn năng lượng và tài nguyên tái tạo được cũng như ứng dụng các công nghệ mới thân thiện với môi trường sẽ giữ vai trò không thể thiếu.