Ý nghĩa hoa văn chạm khắc trên mộ tháp đá phật giáo

Mộ tháp phật giáo ý nghĩa hoa văn chạm khắc trên tháp mộ đá là điều không phải ai cũng biết. Là một nước có số dân mang thiên hướng theo đạo Phật đông chiếm 45% dân số cả nước, nhưng có rất nhiều người chỉ mới hiểu được ý nghĩa của chữ Vạn và Hoa Sen và chưa thể hiểu hết được tất cả các ý nghĩa hoa văn trong Phật giáo.

Mộ tháp phật giáo ý nghĩa hoa văn chạm khắc trên tháp mộ đá

Qua bài viết này Xưởng Điêu Khắc Đá Mỹ Nghệ Ninh Vân-Ninh Bình chúng tôi xin giới thiệu đến quý độc giả một số mẫu mộ tháp Phật giáo đang thịnh hành nhất hiện nay và ý nghĩa của những họa tiết hoa văn được chạm khắc trên tháp mộ đá.
Ý nghĩa hoa văn chạm khắc trên mộ tháp đá

Trong kiến trúc mộ tháp đá có rất nhiều kiểu dáng hoa văn khác nhau, đôi khi là những hoa văn được cách điệu từ chữ hoặc những hình ảnh cỏ cây hoa lá quanh ta. Tuy nhiên dù là chữ hay các hình ảnh hoa văn thì đều mang một ý nghĩa vô cùng thiêng liêng.

• Đối với hoa văn chữ khi chạm khắc lên tháp mộ đá thường là chữ Vạn, Phúc, Thọ, Tâm.
• Đối với hoa văn là cảnh vật thì sẽ là bánh xe pháp luân, hoa sen, hoa văn tứ quý tùng – cúc – trúc – mai.

Ý nghĩa hoa văn chạm khắc trên mộ tháp đá

Để hiểu sâu hơn về ý nghĩa hoa văn chạm khắc trên mộ tháp đá chúng ta cùng tìm hiểu từng họa tiết hoa văn một.
1 . Chữ Vạn
Chữ vạn 卐 là dấu hiệu biểu tượng cho sức mạnh công đức vô lượng của Phật và chư Bồ Tát gia trì và gia hộ cho mọi người. Không những thế con người chúng ta luôn tâm niệm rằng chữ Vạn tượng trưng cho sự may mắn, phước đức, tốt lành, đại diện cho vũ trụ, hệ mặt trời là nơi phát sinh nguồn sống vô tận và vĩnh cửu.

Chữ Vạn trên mộ tháp đá

Trong chữ Vạn thì có 2 mẫu chữ khác nhau, tuy nhiên cách viết ngược nhau nhưng lại có chung 1 ý nghĩa

• Mẫu (A): (卐) chiều quay ngược chiều kim đồng hồ. Đây cũng là chiều quay tự nhiên của các quả địa cầu quanh mặt trời và cũng là chiều tự quay của nó.
• Mẫu (B): (卍) chiều quay cùng chiều kim đồng hồ. Tức là theo chiều tương sanh trong Ngũ Hành.

2 . Chữ Phúc
Phúc có nghĩa là “thuận lợi”, “đồng thuận”, bởi vậy mà trong bất cứ chuyện gì cũng cần phải có chữ Phúc thì mới tốt lành, vậy nên các gia đình hay chọn chữ Phúc để chạm trên tháp đá để tro cốt với mong muốn người đã khuất được yên ổn còn con cháu được có cuộc sống hạnh phúc, vui vẻ, gia đình yên ổn.

Chữ Phúc trên tháp mộ đá

Chữ Phúc hay còn gọi là chữ Phước là tượng trưng cho sự may mắn, hạnh phúc, đầy đủ, sung túc. Từ xa xưa, người Việt đã có nhiều hình tượng biểu thị chữ Phúc để trang trí trong các công trình kiến trúc.
Trong tiếng Hán, chữ Phúc cấu thành từ các bộ như sau:

• Bộ thị 礻là bộ cầu thị, thể hiện sự cầu mong, khát khao của con người về điều gì đó.
• Bộ miên 宀 bên phải trên cùng chỉ sự che chở cuộc sống hạnh phúc, ấm no, đánh dấu sự trưởng thành của con người.
• Bộ khẩu 口 đại diện cho người, cụ thể là con cháu đầy đàn, đầm ấm, quây quần và hạnh phúc.
• Bộ điền 田 chỉ đất đai, ruộng vườn về cuộc sống hạnh phúc ngoài con cái cần có của cải vật chất. Bởi người xưa thì đất đai, ruộng vườn là cốt lõi sự phát triển cuộc sống ấm no, tiền đề hạnh phúc, an cư.

Chữ Phúc cấu tạo thành từ 13 nét. Khi viết sẽ viết từ trên xuống dưới sau đó từ trái sang phải. Bộ thị viết trước rồi đến bộ miên, bộ khẩu và bộ điền. Cách viết này thể hiện mong muốn gia đình ấm no, vui vẻ và hạnh phúc. Chữ Phúc lộn ngược đầu được đọc là ” phúc đảo” đồng âm với từ ” phúc đáo” nghĩa là phúc đến.
Nói tóm lại chữ Phúc có nghĩa là “thuận lợi”, “đồng thuận”, bởi vậy mà trong bất cứ chuyện gì cũng cần phải có chữ Phúc thì mới tốt lành, vậy nên các gia đình hay chọn chữ Phúc để chạm trên tháp đá để tro cốt với mong muốn người đã khuất được yên ổn, đạt được ý nguyện khi còn sống, còn con cháu được có cuộc sống hạnh phúc, vui vẻ, gia đình yên ổn.
3 . Chữ Thọ
Sống thọ để hưởng phúc lộc là ước muốn muôn phương của nhân loại. Chữ Thọ để làm hoa văn trang trí nhằm đem lại may mắn, hạnh phúc cho con người.
Chữ Thọ được xử lý cách điệu qua các hình dạng vuông, tròn, với các đường thẳng, cong, cân xứng mang lại tính thẩm mỹ rất cao. Thường được chạm khắc ở mặt trước các tháp mộ đá để tro cốt.

Chữ Thọ trên tháp thờ cốt

Chữ Thọ được xếp vào bộ sĩ gồm có 5 chữ cấu thành:

• Chữ Sĩ (士) có ý nghĩa là học cao, hiểu rộng và chữ này có vị trí xếp trên cùng. Với ngụ ý muốn trường thọ thì việc đầu tiên luôn phải có tư duy và sự sáng tạo tốt.
• Tiếp theo là chữ Nhị có ý chỉ sự giao lưu và học hỏi nghĩa là nếu con người muốn sống thọ thì đầu óc luôn phải thoải mái để sống an yên nhất. Để làm được như vậy phải có mối quan hệ tốt, sự sẻ chia đối với những người xung quanh.
• Chữ Công (工) có ý nghĩa là để có sức khỏe tốt mọi người phải luôn vận động.
• Chữ Khẩu ( 口) là chỉ cái miệng từ là ăn uống và nói năng phải biết chừng mực và không nói vô tội vạ để cuộc sống luôn yên ổn và tránh được phiền phức.
• Chữ Thốn ( 寸 ) chỉ sự nhìn nhận và đo đếm luôn đúng mực. Với ngụ ý được để cuối chữ Thọ tròn để nói rằng nếu muốn trường thọ thì 4 chữ trên luôn phải ghi nhớ và thực hiện.

4 . Chữ Tâm
Phật pháp lấy tâm làm gốc, lấy thân và khẩu làm ngọn. Khi được đưa vào các công trình kiến trúc tâm linh, chữ Tâm là thể hiện lòng thành kính, tâm tư, tình cảm, tấm lòng đối với các bậc bề trên.
Chữ Tâm là dùng để hướng suy nghĩ con người đến cái thiện, tu thân, dưỡng tính, sống tích cực và làm nhiều điều tốt lành.

Chữ Tâm trên mẫu tháp mộ

Chữ Tâm trong thư pháp được thể hiện qua những nét cọ mạnh mẽ, uyển chuyển, đầy sức tạo hình. Các tác phẩm chữ Tâm luôn được chế tác một cách hoàn mỹ nhất và luôn đặt ở vị trí quan trọng. Đây là lời khuyên và sự răn đe ý nói con người cần giữ cái Tâm đúng với bản chất.
5. Biểu tượng bánh xe pháp luân
Bánh xe pháp luân tượng trưng cho bàn chân của Phật. Bánh xe có 8 nan xe, tượng trưng cho Bát chánh đạo và sự diệu dụng của trí tuệ, giúp chấm dứt vô minh và đoạn tận khổ đau; trục bánh xe: tượng trưng cho sự rèn luyện trong khuôn khổ giới pháp, hỗ trợ cho tâm được ổn định; vành bánh xe: biểu thị cho sự kiểm soát và nhất tâm trong khi hành thiền, giống như vòng và nan bánh xe được giữ bởi trục của nó. Bánh xe pháp luân tượng trưng cho giáo pháp luôn được trao truyền và trải rộng khắp muôn phương.

Biểu tượng bánh xe pháp luân trên tháp mộ đá

6 . Biểu tượng hoa sen
Hoa sen tượng trưng cho lưỡi của Phật. Trong Phật giáo, hoa sen tượng trưng cho bản tánh thanh tịnh, chân thật của chúng sanh, chỉ cho những hành giả tu tập đã vượt ra khỏi luân hồi để đi vào trạng thái thanh tịnh của sự giác ngộ.
Không những thế hoa sen còn được mệnh danh là Quốc hoa của nước ta, là một loài hoa cao quý, nhẹ nhàng và thanh thoát. Hoa sen mang trong mình những phẩm chất tốt đẹp của con người, đó là: ý chí kiên cường, sức sống mãnh liệt và sự thuần khiết của linh hồn.

Biểu tượng hoa sen trên mộ tháp đẹp

Chạm hoa sen lên tháp mộ để tro cốt với ý nguyện mong người đã khuất không còn bất kỳ vướng bận nào liên quan đến trần thế và những đức tính tốt đẹp nhất của con người và mong muốn cho người đã khuất có được một cuộc sống mới không còn những vướng bận, không còn những ồn ào bon chen.
7 . Biểu tượng hoa văn tứ quý tùng – cúc – trúc – mai
Đây là 4 loài cây được xem là các loài cây quý cũng là biểu tượng của 4 mùa trong một năm, được chọn làm hoa văn trên mẫu mộ tháp đá. Mỗi mùa, mỗi loài cây đều mang theo một phẩm chất tốt đẹp và cũng là tinh thần của con người Việt Nam.

Biểu tượng hoa văn tứ quý tùng – cúc – trúc – mai trên mộ tháp

• Cây Tùng là cây của mùa Đông mang ý nghĩa trường thọ, đại diện cho tinh thần kiên cường, mạnh mẽ, can đảm của những con người bất khuất.
• Cây Cúc là cây của mùa Thu đại diện cho sự trường thọ và sự cầu mong phúc lộc dồi dào về sau cho con cháu. ngoài ra hoa cúc đem đem đến nhiều điều tốt lành cho gia chủ, cuộc sống may mắn, tài lộc.
• Cây Trúc là cây mùa Hè tượng trưng cho bản tính kiên cường, dẻo dai và hiên ngang vượt qua mọi thử thách, chông gai của cuộc sống. Trúc cũng là hình ảnh tượng trưng cho sức mạnh và lòng dũng cảm của con người.
• Cây Mai (cây Đào ở miền bắc) là cây của mùa Xuân, hoa mai chính là loài hoa thanh khiết thường xuất hiện vào mùa xuân có ý nghĩa mang đến sức sống & năng lượng mới, cũng là một khởi đầu mới tươi đẹp. Với ý nghĩa mang đến những gì tốt đẹp nhất cho ông bà, tổ tiên ở cõi vĩnh hằng.

Hãy liên hệ với chúng tôi theo thông tin sau để được tư vấn tốt nhất.
Xưởng Điêu Khắc Đá Mỹ Nghệ Ninh Vân-Ninh Bình

• Địa chỉ: Làng nghề đá Ninh Vân – Hoa Lư – Ninh Bình
• Hotline: 0904. 805. 727
• Zalo: 0904. 805. 727
• Trang web: Đá mỹ nghệ Ninh Vân - Thi công, chế tác mộ đá, lăng mộ đá